Laminate nedir, kaplamadan farkı ne?
Laminate, dişin yalnızca görünen ön yüzünü örten ince bir porselen tabakadır. Halk arasında yaprak porselen ya da lamina diş de denir. Diş özel bir yapıştırıcıyla mineye bağlanır.
Kaplamada (zirkonyum ya da porselen kron) diş her yüzünden küçültülür ve tamamen örtülür. Laminatede ise çoğunlukla yalnız ön yüzden ince bir tabaka alınır; dişin daha çok kendi dokusu korunur.
Kimlere uygun, kimlere uygun değil?
Uygun olabileceği durumlar: beyazlatmayla açılmayan renklenmeler, ön dişlerde küçük kırıklar ve aşınmalar, dişler arasındaki küçük boşluklar, biçim ya da boy farkları.
Uygun olmadığı durumlar: dişte büyük dolgu ya da çok madde kaybı varsa (bu durumda kaplama düşünülür), yapıştırmaya yetecek mine kalmamışsa, gece diş sıkma ya da gıcırdatma varsa, dişler uç uca kapanıyorsa ve belirgin çapraşıklık varsa (önce ortodonti konuşulur). Çürük ve diş eti iltihabı önce tedavi edilir.
Laminate nasıl yapılır?
Muayenede dişler, diş eti ve kapanış değerlendirilir; fotoğraf ve gerekirse model üzerinde yeni dişlerin biçimi önceden planlanır.
Dişin ön yüzünden çoğu zaman yarım milimetre kadar mine alınır; gerekirse lokal anestezi yapılır. Bazı vakalarda hiç kesim yapılmadan da uygulanabilir. Ardından ölçü alınır ve laminateler laboratuvarda hazırlanır; bu sürede geçici çözüm planlanabilir.
İkinci seansta laminateler önce denenir, renk ve biçim birlikte kontrol edilir; uygunsa dişe yapıştırılır ve kapanış ayarlanır.
Mineden alınan tabaka geri gelmez. Bu yüzden önce daha az müdahaleli seçenekler (beyazlatma, kompozit) değerlendirilir.
Sonrasında bakımı
Porselen çürümez ama altındaki diş ve kenarındaki diş eti çürüyebilir ya da iltihaplanabilir. Günde iki kez fırçalama, diş arası temizliği ve düzenli kontrol laminatenin ömrünü belirler.
Ön dişlerle tırnak, kalem, çekirdek gibi sert şeyler ısırılmaz; ambalaj dişle açılmaz. Gece diş sıkma fark edilirse gece plağı kullanılır.
Sık sorulanlar
Laminate için dişler kesilir mi?
Laminate kaç yıl dayanır?
Laminate yapılan diş çürür mü?
Bu tedaviyle ilgili sık sorulanlar
- Zirkonyum mu laminate mi?Laminate yalnızca dişin ön yüzüne yapıştırılan ince bir porselen tabakadır ve dişten çok az madde kaldırılır. Zirkonyum dişin tamamını saran bir kaplamadır, daha fazla kesim gerektirir. Diş sağlamsa ve sorun yalnızca görünümse laminate; madde kaybı fazlaysa ya da diş kanal tedavisi görmüşse zirkonyum uygundur.
Kaynaklar
- Rosenstiel SF, Land MF, Walter R. Contemporary Fixed Prosthodontics. 6. baskı. Elsevier; 2022. ISBN 978-0-323-72089-2.
- Ritter AV ve ark (ed.). Sturdevant's Art and Science of Operative Dentistry. 8. baskı. Elsevier; 2025. ISBN 978-0-443-11033-7.